BK8 – ดาบสองคมของความสำเร็จ: ทำไมวงการฟุตบอลถึงต้องประคบประหงม ‘แม็กซ์ ดาวแมน’ อย่างระมัดระวัง?
การทำลายสถิติเป็นผู้ทำประตูอายุน้อยที่สุดในประวัติศาสตร์พรีเมียร์ลีกของ แม็กซ์ ดาวแมน (16 ปี 73 วัน) ได้จุดประกายความตื่นเต้นไปทั่วเกาะอังกฤษ เสียงเรียกร้องบางส่วนถึงขั้นเชียร์ให้ โธมัส ทูเคิล หนีบไอ้หนูมหัศจรรย์คนนี้ไปลุยศึก ฟุตบอลโลก ในช่วงกลางปีนี้ด้วยซ้ำ
แต่หากเรามองย้อนกลับไปในหน้าประวัติศาสตร์ฟุตบอลอังกฤษ รายชื่อของนักเตะที่ถูกยกย่องว่าเป็น “เด็กนรก” (Early Starters) มักมีจุดจบที่แตกต่างกันออกไปอย่างสุดขั้ว เวย์น รูนี่ย์, ไมกาห์ ริชาร์ดส์, ธีโอ วัลค็อตต์, ราฮีม สเตอร์ลิง หรือ เดเล่ อัลลี ล้วนเป็นตัวอย่างของนักเตะที่ก้าวขึ้นสู่จุดสูงสุดตั้งแต่อายุยังน้อย แต่การรักษาจุดยืนนั้นเอาไว้ คือบททดสอบที่โหดร้ายที่สุด
คำเตือนจาก ‘เจมส์ มิลเนอร์’
เจมส์ มิลเนอร์ ผู้สร้างสถิติลงเล่นพรีเมียร์ลีกมากที่สุดตลอดกาล (และปัจจุบันในวัย 40 ปี เขายังคงค้าแข้งอยู่กับไบรท์ตัน) คือหนึ่งในดาวรุ่งที่ทะลุขึ้นมาตั้งแต่อายุ 16 ปี เขาเข้าใจวงจรนี้ดีกว่าใคร และได้สะท้อนมุมมองที่น่าสนใจถึงสภาพแวดล้อมของฟุตบอลยุคปัจจุบัน
“เงินทอง, โซเชียลมีเดีย, กระแสความตื่นเต้น… ผมไม่คิดว่าสิ่งเหล่านี้ทำให้ชีวิตง่ายขึ้นเลย” มิลเนอร์ เปิดใจ
“มันง่ายมากที่คุณจะหลงระเริงไปกับมัน ทุกอย่างถาโถมเข้ามาเร็วเกินไป และไม่มีที่ซ่อนตัวสำหรับพวกเขา เพียงเพราะพวกเขาเล่นฟุตบอลเก่งและได้เล่นทีมชุดใหญ่ตอนอายุ 16-17 ปี ทุกอย่างกลายเป็นเรื่องสาธารณะ… ถ้าคุณคาดหวังให้นักเตะเล่นตั้งแต่อายุ 18 ไปจนถึง 33 ปี พวกเขาจะได้พักตอนไหน? ทุกคนจะหมดไฟ (Burnout) แน่นอน”
ฟุตบอลโลก… เวทีที่ใหญ่เกินไปสำหรับเด็ก 16 ปี?
หลายคนอาจยกตัวอย่าง เปเล่ (17 ปี ในฟุตบอลโลก 1958) หรือ ลามีน ยามาล (17 ปี ในนัดชิงยูโร 2024) แต่เราต้องไม่ลืมว่า ดาวแมน เพิ่งอายุครบ 16 ปีเมื่อสิ้นปีที่ผ่านมา เขายังต้องเตรียมตัวสอบ GCSE (การสอบระดับมัธยมศึกษา) ในช่วงซัมเมอร์นี้ด้วยซ้ำ
การผลักดันเขาเข้าสู่แคมป์ทีมชาติชุดใหญ่และทัวร์นาเมนต์ที่กดดันที่สุดในโลก อาจเป็นการทำร้ายเขามากกว่าส่งเสริม กรณีคลาสสิกที่สุดคือ ธีโอ วัลค็อตต์ ที่ถูก สเวน-โกรัน อีริคส์สัน เรียกติดทีมชาติไปลุยฟุตบอลโลก 2006 ด้วยวัยเพียง 17 ปี ทั้งที่ยังไม่เคยลงเล่นพรีเมียร์ลีกแม้แต่นาทีเดียว ซึ่งวัลค็อตต์ยอมรับในภายหลังว่ามัน “เร็วเกินไป” และเขารู้สึกว่าตัวเอง “ไม่คู่ควร” กับจุดนั้นเลย
ศิลปะแห่งการ ‘ถนอม’ ดาวรุ่ง
ในยุคปัจจุบัน สมาคมฟุตบอลอังกฤษ (FA) และบรรดาสโมสร เริ่มมีแนวทางในการจัดการดาวรุ่งที่เป็นระบบมากขึ้น แม้แต่ ดีเอโก้ มาราโดน่า ตำนานผู้ล่วงลับ ยังเคยถูก เมน็อตติ หั่นชื่อออกจากทีมชาติอาร์เจนตินาชุดลุยฟุตบอลโลก 1978 ด้วยเหตุผลที่ว่า “ไม่อยากให้เด็กอายุ 17 ปี ต้องแบกรับความกดดันที่มากเกินไป” ซึ่งนั่นพิสูจน์แล้วว่าเป็นการตัดสินใจที่ถูกต้อง
มิเกล อาร์เตต้า ทราบถึงความจริงข้อนี้เป็นอย่างดี เขาค่อยๆ ปล่อยดาวแมนลงสัมผัสเกมอย่างระมัดระวัง เพื่อให้เด็กหนุ่มได้เรียนรู้และปรับตัว เช่นเดียวกับที่ อาร์เน่อ สล็อต ทำกับ ริโอ เอ็นกูโมฮา (17 ปี) หรือที่ ไมเคิล คาร์ริค กำลังฟูมฟัก เจเจ กาเบรียล (15 ปี) ในทีมเยาวชนของแมนยู
ความสามารถของ แม็กซ์ ดาวแมน คือของขวัญอันล้ำค่าของวงการฟุตบอลอังกฤษ แต่สิ่งที่สำคัญกว่าการรีบใช้ของขวัญชิ้นนี้ คือการหาวิธีปกป้องเขาจากชื่อเสียง เงินทอง และความกดดัน เพื่อให้แน่ใจว่าเพชรเม็ดนี้จะส่องประกายไปอีกสิบปี ไม่ใช่แค่สว่างวาบแล้วดับไปเหมือนดาวตกหลายๆ ดวงในอดีตที่ผ่านมา